Пастаянная гатоўнасць і «ўсёвідушчае вока». Як забяспечваецца радыяцыйная бяспека на БелАЭС
Фота з архіва Навіны сюжэта «Праект «Краіна гаворыць»» Якія катэгорыі грамадзян атрымліваюць прыярытэт пры размеркаванні жылля па дзяржзаказе? Адказалі ў Мінбудархітэктуры У Мінбудархітэктуры падкрэслілі рост забяспечанасці насельніцтва жыллём 29 красавіка, Мінск . Начальнік цэха радыяцыйнай бяспекі Беларускай атамнай электрастанцыі Аляксандр Ракаўчук у праекце БЕЛТА «Краіна гаворыць» расказаў, як ажыццяўляецца бяспека на БелАЭС.
Праект Беларускай атамнай электрастанцыі поўнасцю адпавядае сучаснаму ўзроўню развіцця навукі і тэхнікі, адзначыў Аляксандр Ракаўчук. «Ён тэхналагічны, адпавядае ўсім міжнародным і нацыянальным патрабаванням бяспекі. Пры прапрацоўцы праекта ўлічаны ўсе аспекты: пашырана сетка маніторынгу, устаноўлена шматузроўневая сістэма аховы, укаранёны аўтаматызаваныя сістэмы радыяцыйнага кантролю і кантролю радыяцыйнай абстаноўкі. Таксама прымяняюцца аператыўныя сродкі кантролю, уключаючы радыеметрычныя аўтамабілі, аснашчаныя неабходнай прыборнай базай для правядзення радыяцыйнага маніторынгу ў санітарна-ахоўнай зоне і зоне назірання», — расказаў ён. 
Праект рэалізаваны з прымяненнем прынцыпу глыбокаэшаланіраванай аховы. Гэта азначае ўстанаўленне фізічных бар’ераў на шляху распаўсюджвання радыеактыўных рэчываў і іанізуючага выпрамянення ў навакольнае асяроддзе, а таксама арганізацыйна-тэхнічных мер, якія забяспечваюць надзейную ахову і функцыянаванне гэтых бар’ераў. Уся сістэма радыяцыйнага кантролю на БелАЭС дае магчымасць весці бесперапынны кантроль стану ўсіх бар’ераў, адзначыў начальнік цэха.
Аўтаматызаваныя сістэмы кантролю радыяцыйнай абстаноўкі працуюць на прамысловых пляцоўках, у памяшканнях зоны кантралюемага доступу, у будынках і на тэрыторыях санітарна-ахоўнай зоны, а таксама за межамі аб’екта. «Дадаткова працуюць аўтаматызаваныя сістэмы індывідуальнага дазіметрычнага кантролю і кантролю за нераспаўсюджваннем радыеактыўнага забруджвання. У комплексе ўсе гэтыя сістэмы даюць магчымасць ацэньваць стан станцыі ў рэжыме рэальнага часу. Саму сістэму радыяцыйнага кантролю можна назваць «усёвідушчым вокам». Мы назіраем усе працэсы і своечасова фіксуем любыя адхіленні ад тэхналагічнага працэсу. Гэта дае магчымасць пры выяўленні тэндэнцый да змянення радыяцыйных параметраў аператыўна назначаць мерапрыемствы па прадухіленні развіцця няштатных сітуацый», — растлумачыў Аляксандр Ракаўчук.
«Наша станцыя адпавядае самым высокім стандартам бяспекі. У 2019 годзе, перад уводам першага энергаблока ў прамысловую эксплуатацыю, адбылася місія МАГАТЭ па разглядзе пытанняў эксплуатацыйнай бяспекі (OSART). Па яе выніках была дадзена станоўчая ацэнка, пасля чаго мы пачалі прыёмку першага энергаблока, а пасля і другога ў 2023 годзе», — падкрэсліў ён. 
Адносна надзвычайных сітуацый БелАЭС знаходзіцца ў пастаяннай гатоўнасці: штогод праводзяцца трэніроўкі. «Як эксплуатуючая арганізацыя аб’екта выкарыстання атамнай энергіі мы ўдзяляем гэтаму прыярытэтную ўвагу. З органамі рэгулявання бяспекі мы ажыццяўляем планавыя штогадовыя праверкі і адпрацоўку дзеянняў пры гіпатэтычных ядзерных або радыяцыйных аварыях», — расказаў Аляксандр Ракаўчук.
Абмен данымі ажыццяўляецца на ўзроўні крызісных цэнтраў. «Дзяржатамнагляд прадстаўлены інфармацыйна-аналітычным цэнтрам. Таксама мы ўзаемадзейнічаем з Міністэрствам аховы здароўя, Міністэрствам прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяроддзя, Нацыянальнай акадэміяй навук, а таксама з замежнымі партнёрамі, у тым ліку з Курчатаўскім інстытутам (Расійская Федэрацыя), — расказаў начальнік цэха. — На пляцоўцы БелАЭС функцыянуе аддзел нагляду за ядзернай і радыяцыйнай бяспекай, які ў планавым парадку ажыццяўляе бягучы аналіз стану бяспекі. У гэтым фармаце мы таксама пастаянна ўзаемадзейнічаем з рэгулюючымі органамі».
*Праект створаны за кошт сродкаў мэтавага збору на вытворчасць нацыянальнага кантэнту.
