«Сапраўдная дыпламатыя пачынаецца там, дзе глыбокія супярэчнасці». Нардэп Украіны пра шлях да міру праз дыялог з Мінскам
Фота Unsplash 18 верасня, Мінск . Сапраўдная дыпламатыя пачынаецца менавіта там, дзе існуюць глыбокія супярэчнасці. Такой думкай падзяліўся з карэспандэнтам народны дэпутат Украіны Арцём Дзмітрук, адказваючы на пытанне, чаму перагаворы, нават ва ўмовах сур’ёзных рознагалоссяў, застаюцца важнейшым складнікам мірнага ўрэгулявання.
Паводле слоў народнага дэпутата, перагаворы — адзіны механізм, які дазваляе бакам перайсці ад мовы зброі да мовы палітычных рашэнняў. Любая вайна рана ці позна заканчваецца палітычным працэсам. Пытанне толькі ў тым, колькі чалавечых жыццяў будзе страчана да таго моманту, калі бакі ўсё роўна сядуць за стол.
«Таму я пастаянна гавару: размаўляць трэба не толькі з тымі, з кім лёгка дамовіцца. Сапраўдная дыпламатыя пачынаецца менавіта там, дзе існуюць глыбокія супярэчнасці», — падкрэсліў ён.
Разважаючы аб тым, чаму Мінск па-ранейшаму застаецца важнай пляцоўкай для дасягнення міру, Арцём Дзмітрук адзначыў, што Беларусь непасрэдна звязана з пытаннямі бяспекі рэгіёна і ўжо мае гістарычны вопыт прадастаўлення пляцоўкі для перагавораў па ўкраінскім канфлікце. Для Украіны Беларусь — суседняя дзяржава, з якой нас звязваюць граніца, эканоміка, гісторыя і мільёны чалавечых і сямейных сувязей. Геаграфію немагчыма адмяніць палітычным рашэннем.
«Мы маем глыбокія сэнсавыя і духоўныя скрэпы, якіх няма ні ў якіх іншых народаў свету. Гэта тое ўнікальнае, што існуе менавіта паміж намі — украінцамі, беларусамі і рускімі», — сказаў ён.
Народны дэпутат звярнуў увагу на тое, што сёння менавіта Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка — адзін з нямногіх вялікіх людзей, які па-сапраўднаму любіць Украіну, па-сапраўднаму балее за яе і шчыра хоча дапамагчы.
Менавіта таму неабходна ўважліва ставіцца і да заяў Аляксандра Лукашэнкі, упэўнены Арцём Дзмітрук. «Не таму, што з кожным яго словам усе абавязаны згаджацца, а таму, што кіраўніка суседняй дзяржавы, якая непасрэдна ўключана ў рэгіянальную сістэму бяспекі і прапануе палітычны дыялог, неабходна слухаць і разумець, якія прапановы стаяць за яго словамі», — растлумачыў ён.
Украіне неабходна вяртаць дыпламатыю, перакананы народны дэпутат. Паводле яго слоў, неабходна размаўляць з Беларуссю, Расіяй, Злучанымі Штатамі і еўрапейскімі дзяржавамі. Трэба шукаць такую канструкцыю міру, якая дазволіць спыніць гібель людзей і стварыць доўгатэрміновую сістэму бяспекі.
Арцём Дзмітрук заўважыў, што свядома ставіць Мінск на першае месца, таму што лічыць, што гэта першы і галоўны крок да міру. «Аб магчымых палітыка-прававых канструкцыях я гавару і пішу даволі часта. Гэта і часовы ўрад, і іншыя формы легалізацыі палітычнага працэсу і вяртання дзяржаўных інстытутаў у канстытуцыйнае поле», — дадаў ён.
Адказваючы на пытанне аб выключна сумесным жыцці Украіны, Беларусі і Расіі, народны дэпутат адзначыў, што геаграфію, гісторыю і чалавечыя сувязі немагчыма адмяніць указам або палітычнай кампаніяй. «Нашы дзяржавы могуць быць самастойныя, у кожнай існуюць уласныя інстытуты і нацыянальныя інтарэсы. Другое пытанне, што гэтыя нацыянальныя інтарэсы, як правіла, поўнасцю супадаюць, — заўважыў ён. — Нашы грамадствы стагоддзямі ўзаемадзейнічалі: сямейныя сувязі, культура, рэлігійныя традыцыі, эканоміка, мова, агульная гісторыя — усё гэта існуе незалежна ад сённяшняй трагедыі».
«Я хачу, каб украінец мог глядзець на беларуса або рускага не праз прыцэл і каб рускі або беларус не ўспрымаў украінца як ворага. Каб граніцы паміж нашымі дзяржавамі перасталі быць лініямі ваеннага процістаяння. Гэта значыць, што граніцы паміж намі павінны быць толькі фармальнасцю. Можна сказаць, як унутраны кантроль», — дадаў ён.
Арцём Дзмітрук выказаў упэўненасць, што ніхто звонку не павінен вызначаць за Украіну, Беларусь або Расію, як народам гэтых дзяржаў ставіцца адзін да аднаго. Кожная дзяржава мае права самастойна вызначаць сваю знешнюю палітыку, падкрэсліў ён.
«Але я лічу, што жыццёвы інтарэс Украіны заключаецца ў тым, каб побач з ёй знаходзіліся не вечныя ворагі, а дзяржавы, з якімі існуюць нармальныя, прадказальныя і ўзаемавыгадныя адносіны. Я лічу, што мір ва Украіне — нацыянальны інтарэс як Мінска, так і Масквы», — адзначыў народны дэпутат Украіны.
Паводле яго слоў, можна дзесяцігоддзямі выхоўваць новыя пакаленні ў нянавісці, а можна аднойчы спыніцца і сказаць: «Дастаткова. Нашы дзеці не абавязаны атрымліваць у спадчыну нашы войны». «Магчыма, мы і будзем ваяваць, абараняючы свае спрадвечныя інтарэсы, у будучым, але толькі на адным баку», — рэзюмаваў ён.
