Засух становіцца больш. Як змяніўся рэжым ападкаў у Беларусі
Фота з архіва 15 чэрвеня, Мінск . Як змяніўся рэжым ападкаў у Беларусі, расказала на прэс-канферэнцыі, прымеркаванай да Сусветнага дня барацьбы з апустыньваннем і засухай, вядучы навуковы супрацоўнік лабараторыі кліматычных даследаванняў Інстытута прыродакарыстання НАН Беларусі кандыдат геаграфічных навук, дацэнт Ірына Даніловіч,
Паводле слоў Ірыны Даніловіч, на тэрыторыі Беларусі гадавы ўзровень увільгатнення вагаецца ў межах 5-7 працэнтаў у апошняе дзесяцігоддзе. Пры гэтым назіраецца трансфармацыя рэжыму ападкаў. «Скарачаецца працягласць ападкаў — лічба знізілася прыблізна на 20 працэнтаў. Адначасова павялічваецца інтэнсіўнасць ападкаў па ўсёй тэрыторыі краіны: узрастае колькасць ападкаў, якія выпалі за кароткія інтэрвалы часу, — сказала яна. — У многіх рэгіёнах краіны адзначаецца адмоўны водны баланс. Гэта асабліва выяўлена ў Брэсцкай і Гомельскай абласцях. Нулявы водны баланс фіксуецца на поўдні Гродзенскай, Мінскай і Магілёўскай абласцей».
Асаблівая засушлівасць адзначаецца на беларускім Палессі — там у большай меры праяўляюцца такія фактары, як высокія тэмпературы паветра, павелічэнне паўтаральнасці хваль цяпла. Паводле слоў эксперта, на тэрыторыі Беларусі, і ў прыватнасці Палесся, назіраецца агульная тэндэнцыя зніжэння запасаў вільгаці. Знамянальна, што ў структуры сельскагаспадарчых зямель Палесся пераважаюць лёгкія пясчаныя, рыхлыя і супясчаныя глебы, асушаныя драбназалежныя тарфянікі, якія найбольш залежныя ад кліматычных змяненняў.
Разлікі кліматычных мадэлей паказваюць, што дэфіцыт ападкаў на беларускім Палессі складае каля 2-5 працэнтаў ад сумарнага выпарэння. «Гэты раён ужо знаходзіцца ў зоне з недастатковым увільгатненнем. У далейшым прагназуецца павелічэнне дэфіцыту ападкаў на 5-10 працэнтаў пры росце сумарнага выпарэння на 6 працэнтаў», — дапоўніла Ірына Даніловіч.
Акрамя таго, адзначаецца больш ранні надыход глебавых засух. У маі за перыяд пацяплення паўтаральнасць глебавых засух у Брэсцкай вобласці ўзрасла ў пяць разоў, а ў Гомельскай — амаль у два разы. «У выніку пераважання адліжнага характару надвор’я на тэрыторыі краіны снег не збіраецца і вясной фактычна няма яго дастатковай колькасці, каб пры раставанні насыціць глебу вільгаццю. З-за гэтага працэсы інтэнсіўнага выпарэння пачынаюцца раней», — растлумачыла вядучы навуковы супрацоўнік.
«Для своечасовай адаптацыі да негатыўных наступстваў кліматычных змяненняў і трансфармацый неабходны пастаянны маніторынг і ацэнка прасторава-часавых змяненняў», — падкрэсліла эксперт.
