Бельская: Беларусь выступае за строгае выкананне Дагавора аб нераспаўсюджванні ядзернай зброі
Фота Пастаяннага прадстаўніцтва Беларусі пры Аддзяленні ААН 3 чэрвеня, Мінск . Беларусь прытрымліваецца пабудовы свету, свабоднага ад ядзернай зброі, і выступае за строгае выкананне Дагавора аб нераспаўсюджванні ядзернай зброі. Аб гэтым заявіла пастаянны прадстаўнік Беларусі пры Аддзяленні ААН і іншых міжнародных арганізацыях у Жэневе Ларыса Бельская на пленарным пасяджэнні канферэнцыі па раззбраенні, са спасылкай на беларускае пастаяннае прадстаўніцтва.
Дыпламат звярнула ўвагу: «У свой час Беларусь добраахвотна адмовілася ад ядзернага арсенала, далучылася да ДНЯЗ у якасці няядзернай дзяржавы і атрымала гарантыі. Дадзеныя нам гарантыі ўключалі акрамя негатыўных гарантый бяспекі павагу суверэнітэту, адмову ад пагрозы сілай і эканамічнага прымушэння».
«Тым не менш, акрамя маштабных эканамічных санкцый і палітычнага націску на беларускую дзяржаву вось ужо некалькі гадоў уздоўж нашых заходніх граніц ажыццяўляецца фарсіраваная мілітарызацыя. Нарастаюць спробы ўцягнуць Беларусь у адкрыты ўзброены канфлікт. Пры гэтым Мінск настойліва заклікае заходніх суседзяў да прафесійнага і дэпалітызаванага дыялогу па ваеннай лініі. У адказ — маўчанне», — адзначыла Ларыса Бельская.
Яна падкрэсліла, што непрадузяты погляд на лічбы паказвае трывожную тэндэнцыю. «Еўрасаюз зацвердзіў дарожную карту расходаў на абаронны сектар у памеры 800 млрд еўра да 2030 года. Гэта больш як трохразовае павелічэнне расходаў на баявую авіяцыю, беспілотнікі, цяжкую бранятэхніку, разгортванне новых ваенных вытворчасцей і гэтак далей», — прадоўжыла пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь.
Ларыса Бельская прывяла лічбы: «У трох суседніх заходніх краінах, — Польшча, Літва і Латвія, — за 2025 год сукупныя ваенныя расходы перавысілі 52 млрд еўра. Гэта ў 25 разоў больш, чым траціць на абарону Беларусь. Нашы суседзі выходзяць з Канвенцыі аб забароне проціпяхотных мін, размяшчаюць комплексы ПРА, тэхнічна здольныя прымяняць крылатыя ракеты «Тамагаўк». Пагроза нападзення на Беларусь з выкарыстаннем сіл агульнага прызначэння і звычайных узбраенняў, у тым ліку высокадакладнай зброі, расце».
«Як адзначаў Прэзідэнт Беларусі, калі ў дзяржаў знікаюць надзейныя дагаворныя асновы бяспекі і не працуюць меры даверу, узрастае роля інструментаў, у тым ліку ядзернага стрымлівання. Ва ўмовах крытычнага змянення ландшафту бяспекі каля нашых граніц Беларусь вымушана прымаць дадатковыя меры», — заявіла Ларыса Бельская.
«Ядзерны парасон», прадастаўлены Расіяй у рэчышчы пазітыўных гарантый бяспекі ў рамках Саюзнай дзяржавы, і размяшчэнне расійскай ТЯЗ у Беларусі — гэта не інструменты агрэсіі, але меры строга абарончага характару і элемент стратэгічнага стрымлівання, — падкрэсліла беларускі дыпламат. — Размяшчэнне ТЯЗ у Беларусі прызначана скараціць варыянты эскалацыі на даядзерным узроўні і прадухіліць агрэсію, якая стварае крытычную пагрозу суверэнітэту маёй краіны».
Яна таксама звярнула ўвагу, што супрацоўніцтва Беларусі і Расіі ў ядзернай сферы поўнасцю ўпісваецца ў міжнароднае права і, перш за ўсё, у рэжым ДНЯЗ.
Сёння ў Еўропе ідзе дыскусія аб «пашыраным стрымліванні» з апорай на французскія ядзерныя сілы або, як гавораць некаторыя заходнія палітыкі, на «еўрапейскую ядзерную моц». Як мінімум шэсць еўрапейскіх краін заявілі аб гатоўнасці размясціць ядзерную зброю саюзнікаў на сваёй тэрыторыі.
«Гэта пацвярджае ўсё большую пагрозу патэнцыяльнай ядзернай канфрантацыі ў Еўропе. У меру сваіх магчымасцей Беларусь гатова прыкладаць намаганні, каб гэтага не адбылося. Гарантыі бяспекі не існуюць у вакууме. Яны павінны быць часткай сумесных намаганняў, у першую чаргу ядзерных дзяржаў, па зніжэнні міждзяржаўнага канфліктнага патэнцыялу, а таксама элементам калектыўных намаганняў дзяржаў-членаў па фарміраванні сістэмы агульнай і непадзельнай бяспекі, як на рэгіянальным, так і на глабальным узроўнях», — адзначыла Ларыса Бельская.
«Беларусь захоўвае прыхільнасць да эфектыўных гарантый дзяржавам, якія не валодаюць ядзернай зброяй, супраць прымянення або пагрозы прымянення ядзернай зброі. Мы таксама падтрымліваем ідэю аб распрацоўцы ў перспектыве юрыдычна абавязковага пагаднення па гарантыях няядзерным дзяржавам. Дамоўленасці аб іх дасягненні і практыка іх прымянення павінны забяспечваць устараненне ключавых фактараў рызыкі, якія павышаюць верагоднасць ядзернага канфлікту. Беларусь гатова працаваць на гэтым напрамку з усімі зацікаўленымі дзяржавамі», — заявіла пастаянны прадстаўнік.
